Najbardziej niezwykłe zdarzenia, które czekają nas na niebie w 2016 roku

Każdego roku bombardowani jesteśmy wieloma różnymi zjawiskami atmosferycznymi na niebie. Jednak zaledwie kilka z nich jest naprawdę wartych uwagi. Mogą one być tak rzadkie, iż tylko raz dane pokolenie ma możliwość ich doświadczyć, lub też tak specyficzne, że mają wpływ na życie na ziemi, a nawet na nasze istnienie. W 2016 roku czeka nas również kilka fantastycznych zjawisk tego typu.

Całkowite zaćmienie słońca

W 2016 roku, dokładnie 9 marca, będzie można zaobserwować całkowite zaćmienie słońca. Aby to zrobić koniecznie trzeba wybrać się do Indonezji lub na którąś z wysp znajdujących się na środkowym Pacyfiku. Tam też księżyc znajdzie się w idealnej linii ze słońcem i przez kilkadziesiąt minut będzie można obserwować wyłącznie niewielką koronę słoneczną.

zacmienie-slonca

Półcieniowe zaćmienie księżyca.

Zjawisko to będzie widoczne z kuli ziemskiej w roku 2016 aż trzykrotnie. Pierwszy raz będzie to miało miejsce 23 marca, wówczas niewielki prześwitujący cień zasłoni księżyc. Czy zjawisko będzie dobrze widoczne? Trudno powiedzieć, wiele zależeć będzie od pogody, pewne jest natomiast, że będzie można je zaobserwować przy dobrej pogodzie z półkuli północnej. Zjawisko to będzie można obserwować również 18 sierpnia i 16 września.

zacmienie-ksiezyca

9 maja 2016 roku nastąpi przejście Merkurego przed tarczą słońca.

Oznacza to, że Merkury zasłoni słońce. W Polsce zjawisko to będzie widoczne częściowo. Jest ono uważane za jedno z najważniejszych zjawisk astronomicznych w roku 2016. Merkury znajdzie się wówczas w linii ze słońcem.

merkury-przed-sloncem

1 września nastąpi obrączkowe zaćmienie słońca.

Widoczne jednak będzie jedynie w Afryce środkowej, a także na niektórych wyspach Oceanu Indyjskiego. Wówczas słońce zostanie częściowo przysłonięte przez księżyc, jednak nie zostanie całkowicie przez niego zasłonięte, co będzie skutkowało widoczną obręczą słońca.

Obraczkowe_zacmienie_5771357

Najciekawszym z pewnością zjawiskiem będzie powrót w okolice naszej planety obiektu 1991 VG.

Naukowcy od wielu lat starają się sprawdzić, czym ten obiekt jest. Jedni twierdzą, iż jest to naturalny asteroida, inni natomiast uważają, iż jest to twór stworzony przez człowieka. Jeszcze inni, że jest to ciało obce. Pewne jest jedno, obiekt zbliżał się już do kuli ziemskiej wielokrotnie, a w roku 2016 zbliży się blisko po raz kolejny.

uf15717_1135822899_objekt1991vg

Opublikowano Obserwacje astronomiczne | Otagowano , , | Skomentuj

Astrofotografia – z czym to się je?

Fotografowanie gwiazd w nocy może być trudną, ale niezwykle satysfakcjonującą dyscypliną w fotografii. Wszyscy widzieliśmy fantastyczne zdjęcia smugi gwiazd na niebie lub mlecznej drogi w całej okazałości i dziwiliśmy się temu pięknu jakie wykazuje niebo nocą. Zdjęcia wykonane za pomocą astrofotografii można mieszać z różnego rodzaju myślami i pomysłami, zastanawiając się, co przypominają nam gwiazdy, gwiazdozbiory czy galaktyki. Dlatego coraz więcej fotografów chce wykonywać takie fantastyczne zdjęcia! Cóż, są dobre i złe wieści dla tych, którzy chcą ich naśladować. Złą wiadomością jest to, że tak naprawdę trzeba mieć dostęp do lustrzanek, dobrego statywu i obiektywu. Potrzebne będzie również rozwinięcie intuicyjnego poczucia, jak korzystać z ustawień aparatu i po prostu gdzie zwrócić aparat na nocnym niebie. Dobrą wiadomością jest to, że naprawdę nie możesz dowolnie ustawiać parametry aparatu. Masz pełną kontrolę i możliwość manipulowania. Ponadto z wielu poradników można wyraźnie dowiedzieć się, jak i kiedy korzystać z aparatu, aby najlepiej wykorzystać możliwości astrofotografii.

Czytaj dalej

Opublikowano Obserwacje astronomiczne | Otagowano , | Skomentuj

Luneta astronomiczna – w jakim celu się ją stosuje?

Zanim przejdziemy do bardziej szczegółowego omówienia części lunety, warto wykazać różnice pomiędzy teleskopem, a lunetą. Luneta stanowi jeden z rodzajów teleskopów. Luneta to innymi słowy teleskop soczewkowy lub refraktor. Lunety są mniejsze od typowych teleskopów i można je trzymać w ręce, natomiast większe teleskopy umieszczone są na statywie. Teleskopy mają również większe powiększenie od lunet, dlatego chętniej wykorzystuje się je do obserwacji astronomicznych.

Czytaj dalej

Opublikowano Obserwacje astronomiczne | Otagowano , , , | Skomentuj

6 najbardziej niezwykłych zdarzeń, jakie będziemy mogli zaobserować na niebie w 2014 roku

Każdy kolejny rok to szereg interesujących zjawisk i wydarzeń. Taka sytuacja dotyczy również wydarzeń na nieboskłonie. Przyjrzyjmy się zatem sześciu najbardziej ekscytującym wydarzeniom astronomicznym w 2014 roku

Czytaj dalej

Opublikowano Obserwacje astronomiczne | Otagowano , , , , , | 2 komentarzy

Księżyc i jego obserwacja

Wielu amatorskich obserwatorów wybiera pełną fazę księżyca jako najlepszy czas do obserwacji. Jednak podczas tej fazy, promienie słoneczne uderzają o powierzchnię Księżyca pod takim kątem, który sprawia, że pozostaje niewiele do zobaczenia. Zaleca się, aby obserwować księżyc podczas pierwszej kwadry. Ostatnia kwadra, to również odpowiedni czas na obserwacje, jednak zobaczymy więcej szczegółów na powierzchni Księżyca.

Czytaj dalej

Opublikowano O Astronomii, Obserwacje astronomiczne, Teleskopy - Sprzęt astronomiczny | Otagowano , , | Skomentuj

Słońce – nasza życiodajna gwiazda

Zdjęcie SłońcaBardzo duży wkład w badaniach nad Słońcem miał nasz rodak – Mikołaj Kopernik, który przeciwstawił się wszystkim innym naukowcom i udowodnił, że to ziemia krąży wokół słońca, natomiast nasza galaktyka jest heliocentryczna. To odkrycie pokazało, jak ważną gwiazdą dla naszego życia jest Słońce. Zresztą do dnia dzisiejszego słońce odgrywa bardzo ważną rolę w naszym życiu.

Słońce jest kulą o średnicy prawie półtora miliona kilometrów. Porównać średnicę słońca ze średnicą ziemi jest stosunkowo łatwo. Średnica ziemi to zaledwie jakieś czterdzieści dwa tysiące kilometrów. Przemiany zachodzące na słońcu są olbrzymie. Każdego roku zaobserwować można na tej wielkiej gwieździe różne zjawiska astronomiczne i  chemiczne. Olbrzymia temperatura, ponad szesnastu milionów Kelwinów we wnętrzu słońca, sprawia że gwiazda ta jest wyjątkowo aktywna. Słonce to przecież olbrzymia, obracająca się kula, która zbudowana jest praktycznie w całości z gazów.

Skupiając się jednak na tym, jakie zjawiska zachodzą na Słońcu, zacząć trzeba od zrozumienia pojęcia energii, dzięki której żyjemy. Energia ta jest efektem pracy słońca i promieni słonecznych. Każdy żywy organizm jej potrzebuje, dzięki słońcu jesteśmy w stanie się rozwijać, rosnąć, ewoluować. Człowiek, do stworzenia energii wykorzystuje paliwa kopalne. Powstają one z niczego innego jak właśnie ze zgromadzonej energii słonecznej we wnętrzu. Zatem najpoważniejszym procesem zachodzącym na słońcu jest właśnie proces polegający na wytwarzaniu energii. Energia ta powstaje w jądrze, które ma masę zasadniczo około dwudziestu pięciu procent całości masy Słończa. Zachodzą tam reakcje termojądrowe, na skalę, która jest na ziemi na całe szczęście nie do osiągnięcia. Reakcje te są podobne do tych, które osiąga się w elektrowniach atomowych, jednak ich skala jest kilkadziesiąt tysięcy razy większa. Jak to się staje, że energia zostaje przetransportowana do naszego świata? Odpowiedź wbrew pozorom jest prosta, promieniowanie, oraz konwekcja, są odpowiedzialne za wysłanie energii w przestrzeń planetarną. Promieniowanie widzimy gołym okiem, dociera ono do nas przez przestrzeń. Aby taka reakcja termojądrowa, która zachodzi na słońcu mogła wytworzyć jednak energię, która dostanie się do ziemi, muszą zajść pewne, specyficzne warunki. Jednym z nich jest temperatura oraz ciśnienie, które sięgnąć musi ponad trzystu miliardów atmosfer. W ciągu każdej sekundy, słońce wypromieniowuje miliony dżuli energii. Odbywa się to na całej powierzchni słońca i sprawia, że na ziemi może istnieć życie.

Aktywność słoneczna jest obserwowana każdego dnia bezpośrednio z obserwatoriów kosmicznych. To pozwala obserwować zmiany zachodzące na słońcu. Zmienia się tam niemalże wszystko, rozpoczynając od temperatury, a kończąc chociażby na aktywności rozbłyskowej i emisji chromosfery. Na słońcu powstają plamy, natomiast nasza najważniejsza gwiazda cały czas zaskakuje badaczy i naukowców. Od setek lat jest to jeden z najważniejszych elementów astronomicznych poddawanych obserwacji. Słońce jest życiodajne, może być jednak również przyczyną zguby całej ludzkości.

Opublikowano Obserwacje astronomiczne | Otagowano , , , , | 2 komentarzy

Współczesne teleskopy

 Teleskopy są nam znane i towarzyszą nam od setek lat. Powstanie pierwszego teleskopu jest często kojarzone z Galileuszem, choć wielki wpływ na ich dzisiejszy kształt wywarły takie osoby jak Hans Lippershey, Zacharias Janssen i Jacob Metius – to im przypisuje się stworzenie modelu teleskopu, który jest najczęściej wykorzystywany w dzisiejszym świecie.

 Teleskop soczewkowy

Oryginalna konstrukcja teleskopu jest znana jako teleskop optyczny z elementami teleskop soczewkowysoczewkowymi. Często nazywany lunetą lub refraktorem. Urządzenie składa się z pojedynczej rury, przez które światło przechodzi w linii prostej aż do okularu. Te rodzaje teleskopów znajdują dziś szerokie zastosowanie, ale nie są pozbawione pewnych ograniczeń, które nie są do pomyślenia w nowoczesnej astronomii. Teleskop refraktor jest wytrzymałą konstrukcją, idealnie sprawdzającą się podczas oglądania księżyca lub układów planetarnych. Znakomicie się sprawdza w lekko zanieczyszczonych obszarach miejskich, gdzie w powietrzu znajduje się zawiesina z niewielkich cząstek stałych – smog. Urządzenie nie będzie jednakże dobre do tego, aby stosować go do zaglądania w głąb kosmosu.

Do tego rodzaju obserwacji konieczne jest posiadanie dużego teleskopu, wyposażonego w soczewki większej mocy. Niestety produkcja tego rodzaju soczewek jest bardzo droga, dlatego urządzenia są zazwyczaj poza zasięgiem amatorów. Potężne, wysokiej jakości teleskopy soczewkowe są używane w obserwatoriach oraz instytutach naukowych, gdzie służą permanentnym obserwacjom kosmosu, wykorzystywanym do celów naukowych.

  Teleskop zwierciadlany

Innym rodzajem teleskopu jest teleskop zwierciadlany / załamujący. W konstrukcji tej największą rolę odgrywa skomplikowany układ zwierciadeł, przenoszących obraz od soczewki aż do okularu. Zdjęcia oglądana przez teleskopy załamujące podlegają niestety aberracji koloru wokół krawędzi oglądanego obiektu. Problem ten zostały rozwiązany w 1733 przez Isaaca Newtona, który zbudował pierwszy reflektor odzwierciedlający do teleskopu. Dzisiaj te urządzenia są znane jako teleskop Newtona lub teleskop Dobsonian. Teleskopy tego typu wykorzystuje lustra do odbijania światła na do otworu bocznego okularu.

Inwestując w nowoczesne reflektory w teleskopach zwierciadlanych, już na starcie mamy zagwarantowany większy zwrot z każdej zainwestowanej złotówki. Dlaczego? Ponieważ lustra są znacznie tańsze w produkcji, co oznacza, że mogą być produkowane w większych rozmiarach. A im większy rozmiar teleskopu, tym większy jego zasięg i możliwości podglądania nieba. Urządzenia te znakomicie nadają się do oglądania głębokiej przestrzeni. Niestety, aby wszystko nie było zbyt piękne, reflektory nie są wolne od wad. Największe zastrzeżenia można mieć do tych urządzeń pod kątem trwałości i łatwości obsługi. Teleskop zwierciadlany nie jest tak trwały jak jego odpowiedniki refraktor i wymagają znaczniej większego zakresu obsługi. Oprócz tego lustra po wielu latach użytkowania wymagają przeprowadzenia gruntownych zabiegów konserwujących.

Teleskop hybrydowy

Zupełnie nowym urządzeniem na rynku teleskopów jest hybrydowa konstrukcja wykorzystująca układ soczewek i luster. Te nowoczesne teleskopy powstały w oparciu o projekt, który został opracowany przez Bernharda Schmidta i mają wszystkie pozytywne cechy zarówno refraktora i teleskopów reflektorowych. Projekt ten jest używany w wielu zadaniach: od małych amatorskich wersji podwórkowych, aż do profesjonalnych modeli adresowanych do obserwatorium. Jedyną wadą tego rodzaju teleskopów jest to, że są znacznie bardziej kosztowne niż pozostałe dwa rodzaje urządzeń – soczewkowy i zwierciadlany.

Konstrukcja teleskopów uległa niezwykłej metamorfozie od czasu wynalezienia pierwszego urządzenia do obserwowania gwiazd. Zmiany zaszły zarówno w ich projektowaniu, jak i samej technologii produkcji. Dziś wiele nowoczesnych teleskopów jest w pełni skomputeryzowana, a obraz zostaje wyświetlany na ekranie komputera. Elektroniczny interfejs sterowania pozwala użytkownikowi przenieść i zapisać współrzędne w pamięci komputera, dzięki czemu w przyszłości można do nich łatwo i szybko wrócić. Sterowane komputerowo teleskopy wersje pozwalają także na fotografowanie i nagrywanie nocnego nieba w wysokiej rozdzielczości.

Opublikowano Obserwacje astronomiczne, Teleskopy - Sprzęt astronomiczny | Otagowano , , , , | 2 komentarzy

Historia teleskopów astronomicznych

Historia teleskopów to fascynująca, wielogodzinna lektura, która postaramy się przedstawić Galileo Galilei - portret
w telegraficznym skrócie. W ciągu całego okresu istnienia Ziemi, żyło tylko kilku wybitnych mężczyzn, którzy dokonali dużego wkładu do astronomii. Jednym z nich był Galileo Galilei jego prowadzone przez niego prace nad teleskopem.

Kiedy korzystamy z dzisiejszych teleskopów, najczęściej mamy do czynienia z tymi, których budowa i zasada działanie nadal opiera się na teleskopie Galileusza lub teleskopie Newtona. Galileusz – Galileo Galilei – był włoskim fizykiem i astronom. Urodził się w Pizie 15 lutego 1564 i żył 78 lat. Zmarł w roku 1642. W tym czasie dokonał tak wielkiego postępu w astronomii, że w dalszym ciągu nazwą Galileo określamy przełomowe wydarzenia w świecie nauki. Dokonania Galileusza nie tylko obejmowały astronomię. Jednym z jego dokonań stało się wynalezienie termoskopu. Jednak tym co wyniosło Galileusza na wyżyny naukowego świata, jest skonstruowanie pierwszego teleskopu, służącego obserwacji księżyca, Słońca, gwiazd i pozostałych planet naszego układu.

Galileusza większość życia i energii poświęcił matematyce. Pozwoliło mu to zostać profesorem matematyki na uniwersytecie w Pizie – w 1589 roku. To co sprawiło, że Galileusz zmienił swoje zainteresowania z matematyki i fizyki na astronomię, było wynalezienie w Holandii w 1609 roku teleskopu.

Od tej pory Galileusz skupił się wyłącznie na budowaniu własnego teleskopu. Wszystkie postępy w swoich pracach opublikował w wydawnictwie „Sidereus Nuncius” w 1610 roku. Książka okazała się sensacją w całej Europie i to ona sprawiła że Galileusz i jego teleskop stali się znani na całym świecie. Pomimo tego, prace i osiągnięcia dokonane przez Galileo Galilei nie zawsze spotykały się z entuzjazmem. W tym czasie dominowała jedna idea, wspierana m.in. przez Kościół, mówiąca o tym że to wszechświat obraca się wokół Ziemi!

W 1632 roku została wydana książka Dialog, autorstwa Galileusza. W książce przedstawił dowody zebrane przy pomocy teleskopu, które jasno i dobitnie stwierdzały, że teza Kościoła jest błędna. Śmiałość i odwaga Galileusza została ukarana skazaniem go na dożywocie. Wyrok ten zamieniono na areszt domowy mający trwać do końca życia .
Galileusz był wielkim wynalazcą, który dał światu niektóre z największych wynalazków. W teleskopie Galileusza światło przechodzi przez rurkę, wychodząc obiektywem wypukłym. Dzięki wykorzystaniu wklęsłej soczewki światło skupia się jeszcze bardziej, dając obraz w dużym i wyraźnym powiększeniu. Galileo Galilei stworzył wynalazek, dzięki któremu po raz pierwszy zobaczono planetę która ma pierścień – Saturn. W ciągu 2 lat od wynalezienia teleskopu Galileusza, dał on dość dokładne informacje na temat orbit 4 satelitów Jowisza. Teleskop Galileusza dał nam również bardzo ważne informacje na temat plam na Słońcu.

William Herschel portretJednakże nieuzasadnionym byłoby przypisywanie wszelkich zasług dotyczących powstania teleskopu Galileuszowi. Inną osobą, która także odegrała ważną rolę w tworzeniu teleskopu jest William Herschel (uważany również za odkrywce promieniowania podczerwonego).

Urodził się w Hanowerze w Niemczech, a następnie w roku 1757 osiedlił się w Anglii. To właśnie tam zainteresował się astronomią, a w roku 1776 zwrócił uwagę na teleskopy. Konstruował je w całości ręcznie, najpierw jako amator. Swoją technikę rozwinął ćwicząc na wielkiej liczbie teleskopów Newtona. Dzięki temu nauczył się wykorzystywać w teleskopach system luster i soczewek znacznie lepiej, niż którykolwiek z jego poprzedników.

Opublikowano Teleskopy - Sprzęt astronomiczny | Otagowano , , , , , | 3 komentarzy

Podglądanie nieba – lornetką czy teleskopem?

teleskop astronomiczny

Większość ludzi postrzega astronomię przez pryzmat teleskopu. Jest to błędne założenie, gdyż teleskop to nie jedyne urządzenie, którego można używać do oglądania ciemnego nieba z jasnymi punktami – gwiazdami. W rzeczywistości lornetki to wymarzony sprzęt optyczny, nadający się do wymienionego wcześniej celu.

Nie mówi się o tym wiele, więc mało kto o tym wie, ale lornetki mają znacznie więcej zalet niż teleskopy. Z pewnością są dobrym wyborem do rozważenia przez osobę, która dopiero rozpoczyna swoją przygodę z astronomią.

Lornetki są lepsze od teleskopów, ponieważ:

  1. Lornetki są łatwe do przenoszenia.lornetka-astronomiczna

Lornetki są znacznie bardziej mobilne niż duże i ciężkie teleskopy. Każdy, kto kiedykolwiek używał teleskopu może powiedzieć, jak wiele wysiłku wymaga jego transportowanie, montaż i demontaż. Uzyskanie najlepszych wyników w astronomii, wymaga zazwyczaj obserwowania nieba z dala od światła sztucznego – lamp ulicznych, neonów, reflektorów samochodowych. Wyruszenie z lornetką na odległe zbocze góry jest znacznie łatwiejsze, niż taka sama podróż z teleskopem.

  1. Lornetki są dostępne w niższych cenach.

Lornetki są bardziej opłacalne finansowo w porównaniu do teleskopów. Średnio przyzwoita lornetka dla astronomia może kosztować w okolicach 1000 złotych. Teleskopy dobrej jakości wymagają wydatku rzędu około 2000 złotych wzwyż, przy czym jakość obrazu obu urządzeń jest na zbliżonym poziomie. Zakup lornetki jest również łatwiejszy z psychologicznego punktu widzenia – lornetka ma niższą cenę, więc szybciej zaakceptujemy taki wydatek. Może być również używana do oglądania krajobrazów i podglądania zwierząt.

  1. Lornetki są uniwersalne.

Dużą zaletą lornetek jest fakt, że można ich używać nie tylko w astronomii. Mogą być wykorzystywane do oglądania terenu, a także mają wiele innych zastosowań. Wprawdzie teleskopy także mogą być wykorzystywane do innych form oglądania niż astronomia, ale ze względu na sposób w jaki są wykonane, korzystanie z nich może być nieco uciążliwe. Teleskopy nie są łatwe do regulacji i manewrowania, zwłaszcza jeśli oglądamy przez nie szybko poruszające się obiekty: statki na morzu, samoloty w powietrzu, biegnącą zwierzynę. Wielu użytkowników uważa, że teleskopy są po prostu zbyt trudne w obsłudze innej niż do celów astronomicznych.

Opublikowano Teleskopy - Sprzęt astronomiczny | Otagowano , , , | Skomentuj